14-9-2007 / Caroline Tax / Ali |
Toen ik dertien was, was ik smoorverliefd op Ali. Ali was bijzonder; hij kwam uit Afghanistan. Hij kon heel goed voetballen, hij sprak Arabisch, was om een vage reden op de vlucht met zijn ouders en het was niet bekend hoe oud hij was. Bovendien geloofde hij in Allah. Van mijn vader mocht ik geen verkering met hem. Hij vond me te jong. Onze liefde bleef dus bij briefjes in slecht Nederlands, maar ik vond het fantastisch. Tot op een dag. Het was tot hem doorgedrongen dat ik wel erg katholiek was, en dat ik stilletjes hoopte dat ook Ali op een dag zich tot het christendom zou bekeren, zodat we konden trouwen. Die bewuste dag bracht Ali mij een brief: “Ik ben moslim en ik kan niets aan doen.” Uit het gesprek daarna bleek de voorbestemdheid die uit zijn geschreven woorden bleek echt gemeend te zijn. Je wordt geboren in een gezin dat “toevallig” islamitisch of “toevallig” katholiek is. En dan blijf je dat, gewoon omdat je nu eenmaal moslim of katholiek bent. Tenminste, dat vond Ali.
Dat het geen vrije keuze van hem was om moslim te zijn, wil niet zeggen dat hij zijn geloof niet serieus nam. Dat deed hij juist wel. Vanuit islamitisch oogpunt waren zijn woorden best begrijpelijk, zeker wanneer je “moslim” met “onderworpene” vertaalt, zoals vaak gebeurt. Het is een andere manier van denken en misschien wel een van de belangrijkste punten waarin de Islam van het christendom afwijkt; waar moslims zich vaak “onderworpen” denken, daar mogen wij ons uitgenodigd voelen, om aan Gods Liefde te beantwoorden.
Los van ons prachtige geloof is de vrijheid als zodanig diep in de Westerse cultuur geworteld. Als Westerlingen worden wij gedurende de dag constant uitgenodigd om zelf keuzes te maken. Wij zijn verantwoordelijk voor datgene wat we zelf doen. In tegenstelling tot “islamitische” landen wordt het individu in het Westen in alle opzichten (en dat is zowel positief als negatief) boven het collectief geplaatst.
Wat er kan gebeuren, wanneer deze twee culturen botsen is onlangs letterlijk gebleken, toen PVDA gemeenteraadslid Ehsan Jami, een uitgesproken ex-moslim en tevens voorzitter van het comité voor ex-moslims, in elkaar werd geslagen. Jami komt op voor moslims die een andere keuze in hun leven maken dan de keuze voor de Islam, omdat hij weet hoe ontzettend moeilijk het binnen islamitische kringen kan zijn om een individuele keuze te maken. Het zou een grote stap voorwaarts zijn in de integratie wanneer moslims de keuze voor of tegen de Islam, voor of tegen Allah konden maken, net zo goed als dat Christenen voor of tegen God kunnen kiezen. Het is jammer dat Jami nogal harde woorden gebruikt om een statement te maken. Mohammed wordt door hem met Bin Laden en Sadam Hussein gelijkgesteld. Het is wel erg gemakkelijk om alle islamieten in de terroristische hoek weg te duwen. Dergelijke uitspraken zijn voor moslims natuurlijk diep beledigend, en zulke uitspraken doen de Islam als geheel zeker geen recht aan. Als moslims tegen Allah mogen kiezen, dan toch ook voor hem. Hen geen keuzevrijheid laten (zolang de keuze voor de Islam binnen de Westerse normen en waarden valt), zowel de ene als de andere kant op, getuigt eerlijk gezegd niet bepaald van Westers denken. Aan de andere kant blijft het natuurlijk wel de vraag in hoeverre het denkbaar is, “vrijheid” als nieuw, westers tintje in de Islam te implanteren zonder dat de Islam tot een cultuurreligie verwordt. Want, in dat geval zullen “Christenen” en “Moslims” ongetwijfeld dichter naar elkaar toegroeien, maar eindigen we misschien wel in decadent individualisme waarin Allah en God dezelfde, altijd afwezige, suikeroom, die alles goed vindt, zijn. Als Ali en ik met die trends hadden meegedaan, hadden we nu lekker met een kleine Abdullah en Anita op de bank gezeten.
Caroline Tax