Hij geldt als een warm pleitbezorger van Maria. Johan Mulder (74) laat geen gelegenheid onbenut om de belangrijke rol van de moeder van Jezus in de Katholieke Kerk en samenleving te duiden. Want Maria is volgens de Ootmarsumse emeritus-diaken voor velen een grote inspiratiebron. "Een vrouw van deze tijd." Vanavond loopt Johan Mulder mee met de Maria-processie in Ootmarsum.

Johan Mulder valt maar meteen met de deur in huis. Natuurlijk juicht hij de wederopkomst van Mariakapellen in Noordoost-Twente van harte toe. "Maar", plaatst hij echter meteen een kanttekening, "welke Maria eren we daarmee? Het moet natuurlijk niet om sec het Mariabeeld of de traditie gaan. Maar om de vrouw, de mens Maria. En hoe zij met haar leven is omgegaan. Ze stond nooit vooraan, ze was onbaatzuchtig. Het leven van Maria is zo'n prachtig verhaal in de bijbel. Het is jammer dat dit vaak ondersneeuwt."

Voor Johan Mulder staat Maria symbool voor de vrouw van deze tijd. "En die", klinkt het bevlogen, "hebben het niet altijd makkelijk. Kinderen gaan, net als Jezus deed, immers hun eigen weg. Maar wat Jezus ook deed, Maria bleef altijd achter hem staan. Maria heeft hem nooit laten vallen. Ook toen Jezus de doodstraf kreeg, stond zij naast hem. Of die keer dat Jezus bij zijn moeder wegliep. Maria vroeg later alleen aan hem waarom hij dat had gedaan. Ze kwam vooral niet met verwijten. Dat zijn de wijze lessen die wij van Maria kunnen trekken."

Hij heeft het als diaken aan den lijve ervaren en maakt het nog elke keer opnieuw mee: "Maria is voor heel veel mensen een groot steunpunt in hun leven. Ze lopen er alleen niet mee te koop. Kijk alleen eens naar al die mensen die door dag en tijd achterin de kerk bij Maria staan te bidden en een kaarsje opsteken. Daar staat niet alleen de moeder god maar ook de vrouw; een mens net als wij."

De emeritus-diaken heeft iets met Maria; hij schaamt zich daar allerminst voor. Want: "Maria is er niet alleen voor vrouwen maar zeker ook voor mannen. Al zijn mannen, dat denk ik wel eens, soms een beetje bang voor om daar aan toe te geven. Maar mannen kunnen heel goed ook inspiratie opdoen in Maria. Net als Jezus is Maria mijn inspiratiebron in mijn leven. Maria staat voor de menselijke dingen in de bijbel, op die manier geeft zij mijn geloof handen en voeten."

Prominent op de hoek van zijn bureau, thuis aan de Van Keppelstraat in Ootmarsum, staat een klein stenen Mariabeeld, licht beschadigd. Maria wordt er uitgebeeld als een eenvoudige vrouw met kind op de arm; maar zonder kleur en franje. "Dit beeldje", pakt hij het in zijn handen, "is symbolisch voor hoe ik tegen Maria aankijk. Dit beeldje hoort bij me." Hij kocht het van zijn eerstverdiende geld als 17-jarige jongen in Enschede bij een winkel waarvan hij net de etalage had ingericht. Waarom hij juist dat beeld kocht, weet Johan Mulder nog altijd niet. "Het zal ongetwijfeld de eenvoudige uitstraling zijn die me heeft aangesproken. Ik weet nog wel dat dit het enige grijze beeldje was, de rest was allemaal gekleurd. Het kostte nota bene tien gulden en ik was hartstikke arm." Het was 1950. Johan Mulder was alleen op de wereld in Enschede. Zijn ouders en vier broers en zussen waren geëmigreerd naar Canada. De jonge eigengereide Johan bleef alleen achter. "Waarom weet ik nog steeds niet. Ik wilde hoe dan ook niet mee. Dat was heel wat voor die tijd. Mijn vader verkocht zijn confectiezaken in Enschede en Borne en ging. Hij was erg avontuurlijk ingesteld en had de drang om te emigreren. Mijn besluit heeft tot heel wat tranen en woorden geleid, maar ik hield voet bij stuk. Als straf hebben mijn ouders een jaar lang helemaal niets van zich laten horen, toen schreven ze voor het eerst. En pas twaalf jaar later heb ik ze voor het eerst weer teruggezien."

Johan Mulder was inmiddels 29 jaar en had zijn vak van etaleur ingeruild voor dat van leider van een clubhuis in de Gaskrim, een arme probleemwijk van 80 huizen in Enschede. Hij was één van de eerste sociaal-cultureel werkers in de stad. "Een boeiende tijd, er gebeurde van alles." Dat was ook het geval in clubhuis De Roef waar hij beginjaren 70 terechtkwam. De Roef was gelieerd aan de Ariënskerk. Mulder ontmoette er 's avonds aan de bar allerlei mensen; hij raakte onder meer in gesprek met de kapelaans van de Ariënskerk. En geïnspireerd door hun werk en idealen. Maar de directe aanleiding om het clubhuiswerk te verruilen voor het pastoraal werk was een trieste. "We gingen zomers altijd met jongeren op vakantie. Jongens die 16 jaar waren geworden, mochten niet meer mee. Een aantal van hen deden wij een tent mee en zij gingen naar Giethoorn. Daar verdronk één van die jongens. Dat heeft enorm veel indruk gemaakt. Bij zijn begrafenis voelde ik me zo arm. Ik wist niet wat ik zeggen moest. Ik vroeg me af of er niet een manier was om mensen in dat soort situaties hoop te geven." Na zijn theologiestudie in Utrecht ging Johan Mulder in 1978 als - getrouwd - pastoraal werker in de Simon en Judasparochie in Ootmarsum aan de slag. Hij was daarmee opnieuw één van de eersten. Dat was ook het geval toen hij in de loop van de jaren 80 tot diaken werd gewijd. Ootmarsum zou de enige standplaats blijven van diaken Mulder, ofschoon dat niet de bedoeling was. "Maar na vijf jaar ging pastor Brummelaar weg en toen kon ik ook niet meteen weg. En zo ging het altijd; iedereen vertrok weer maar ik bleef." Hij heeft er allerminst spijt van gehad. Ook al zag hij ook in Ootmarsum de kerk steeds leger worden. Berustend en begrijpend: "De kerk had niet veel meer te bieden. En het is er nog altijd niet beter op geworden, integendeel. De katholieke kerk geeft geen antwoord op vragen van deze tijd. De kerk zal zich daarom ook moeten aanpassen aan de structuur en behoeftes. De mensen moeten kunnen meepraten, we moeten de oude boeken vertalen naar deze tijd. Dat gebeurt nog te weinig. De kerk moet zich duidelijk uitspreken en het hoe dan ook altijd opnemen voor de minsten in de samenleving."

Opkomen voor de zwakkeren, het was en is nog onverminderd zijn handelsmerk. Niet voor niets stortte hij zich alweer 16 jaar geleden met grote passie op een project in het straatarme Litouwen. Hij is er inmiddels 44(!) keer geweest. De eerste keer dat hij in Sasnava was, vergeet hij nooit meer. "Wat een ellende, pure armoede. Die mensen daar hadden helemaal niets." Vanuit Ootmarsum werden er tweedehands landbouwwerktuigen naar toe gebracht. De hulpverlening is sindsdien uitgebreid tot liefst 36 projecten op gebied van uiteenlopende zorg. Het ene gezin dat aanvankelijk profiteerde van de hulp uit Noordoost-Twente is inmiddels uitgebreid tot drie regio's. Johan Mulder werd recent benoemd tot ereburger van de stad Mariampolé. Hij moet er onwillekeurig om lachen. "Een portret van mij hangt in de eregalerij van het gemeentehuis tussen kardinalen, bisschoppen en een latere president van Litouwen. Dat is wel grappig, maar ook niet meer dan dat. Belangrijker vind ik dat we de mensen daar hulp en wat hoop op een beter leven kunnen bieden."

Volgend jaar mei wordt Johan Mulder 75. Voor hem allerminst reden het kalmer aan te doen. "Aan Litouwen heb ik meer dan een halve dagtaak en daarnaast ga ik op verzoek nog voor bij huwelijken en uitvaarten en eens per twee weken verzorg ik de dienst op de maandagavond. Dat doe ik met veel plezier." Zoals hij zich ook verheugt op vanavond. Dan staat alweer voor het 19e achtereenvolgende jaar de Mariaprocessie op het programma. Zijn Lourdes en Kevelaer niet aan hem besteed, aan deze processie haalt hij zijn hart juist wel op. "Die lange rij van mensen voor me", geniet hij al bij voorbaat, "die met brandende kaarsen in het donker zingend om de kerk trekken voor het beeld van Maria aan met vaandels, dat is een prachtig gezicht. Het lijkt misschien kinderachtig maar dat is het niet. Een keer per jaar zo naar buiten treden met alleen maar Ootmarsummers en Maria in het zonnetje te zetten, moet kunnen. Dat moeten we ons zelf gunnen." En natuurlijk belicht hij de rol van Maria als vrouw van deze tijd. Daarvoor wat op papier te zetten is niet meer nodig, want Johan Mulder spreekt vanuit zijn hart. Zijn boodschap is duidelijk.

Populair

Nieuws

Laatst toegevoegd

Pagina opties