Een katholieke uitvaart na euthanasie? Wordt katholieken die euthanasie hebben gepleegd, voortaan in Nederland een kerkelijke uitvaart geweigerd? Over die vraag is diepe ongerustheid en grote beroering ontstaan vanwege de beslissing van priester J. Groos uit Kaatsheuvel om een terminale patiënt die voor euthanasie koos, een kerkelijke uitvaart te onthouden.

Pastoor Groos weigerde de uitvaart omdat de Rooms-katholieke kerk zich op het standpunt stelt dat 'we geen dodende mensen moeten worden', zo motiveerde hij zijn besluit in dagblad Trouw. Dat is wel een keihard, harteloos en huiveringwekkend standpunt. Alsof je een doodziek en intens en uitzichtloos lijdend mens, die om euthanasie vraagt, primair als een dodend wezen kunt beschouwen.

Zo'n rechtlijnig oordeel getuigt van weinig inzicht in de complexiteit van de moeilijke afwegingen waarvoor terminale patiënten kunnen komen te staan. Als de palliatieve zorg met de bijbehorende pijnbestrijding geen soelaas kan bieden, of niet in voldoende mate beschikbaar is, is in een aantal gevallen voor terminale patiënten de enige uitweg om weloverwogen te vragen om hulp bij de levensbeëindiging. De Nederlandse bisschoppen staan ook op het harde standpunt dat katholieken die te kennen hebben gegeven euthanasie te willen plegen, niet hoeven te rekenen op de toediening van de laatste sacramenten en een kerkelijke uitvaart. Maar toch staat het de priester vrij om ná de euthanasie 'pastoraal' en 'naar bevind van zaken' te handelen. Met andere woorden, voor een katholiek die euthanasie heeft gepleegd, blijft een kerkelijke uitvaart toch mogelijk. Al heeft dit principiële standpunt tegelijkertijd wel iets bijzonder willekeurigs.

Gelukkig zijn er nog altijd veel priesters die vinden dat zij zich niet blind moeten staren op de leer, de paus en bisschoppen, maar dat het pastoraat en de laatste eer van de parochiaan centraal moeten worden gesteld. En dat is maar goed ook. Deze pastores laten het mededogen en de barmhartigheid winnen van de rechtlijnigheid en de rechtzinnigheid in de leer. Want het overlijden is al erg genoeg, zowel voor de betrokkene als de nabestaanden. Daar hoeft geen straf bovenop. Jarenlang was het de praktijk dat ongedoopte baby's en mensen die zelfmoord pleegden, niet in gewijde aarde begraven mochten worden. Dat katholieke gebruik heeft destijds veel leed bij de nabestaanden veroorzaakt. Precies om die reden en vanwege voortschrijdend inzicht van de Rooms-katholieke kerk heeft kardinaal Simonis een paar jaar geleden in Reutum zelfs officieel het boetekleed aangetrokken. Simonis zegende op de katholieke begraafplaats aldaar een herdenkingsmonument voor de ongedoopte kinderen in.

Het is te hopen dat voortschrijdend inzicht en het besef zelf op deze wijze leed toe te voegen, de Nederlandse bisschoppen er snel toe zal brengen om hun harde standpunt te verlaten inzake de laatste eer voor een katholiek die euthanasie heeft gepleegd.

Theo Krabbe

Populair

Nieuws

Laatst toegevoegd

Pagina opties