16-11-2007 / Marieke Haan / Waarom kunnen alleen mannen priester worden? |
Waarom kunnen alleen mannen priester worden? Het is een vraag die tegenwoordig door steeds meer vrouwen en mannen gesteld wordt. Onze kerk heeft een eeuwenlange traditie waarin alleen de man geroepen wordt tot het priesterlijk ambt. Toch voelen vrouwen zich vandaag de dag tekort gedaan in hun vrouw-zijn wanneer zij geweerd worden uit het ambt. Ook daarover gaat Kerk en Ambt, vindt Marieke Haan.
Het grote priestertekort in onze geloofsgemeenschappen maakt het dringend worden van deze vraag actueel. Het is dan ook geen wonder dat met het antwoord op deze vraag wordt geworsteld. In verklaringen van de Congregatie voor de Geloofsleer over de vraag van vrouwen tot het priesterlijk ambt geeft de Kerk als antwoord dat het ambt zolang het bestaat alleen aan mannen is toevertrouwd. De Congregatie verwijst hierbij naar de H. Schrift. In het evangelie hebben alleen mannen tot het college van apostelen behoord. Alle apostelen hebben hun zending ook alleen aan mannen overgedragen. Het gezag in onze Kerk is van oordeel dat zij aan deze praktijk gebonden is en acht zich daarom niet bevoegd om vrouwen tot de priesterwijding toe te laten.
Toch is een simpele verwijzing naar het evangelie en naar de traditie voor veel gelovigen niet voldoende om deze prangende vraag voldoende te beantwoorden. De vraag is ook eigenlijk niet te beantwoorden zonder ook het aandeel van de cultuur van de tijd in de aloude praktijk van het priesterlijk ambt in de Kerk in de beantwoording mee te nemen.
Met respect voor zowel de traditie van de Kerk als voor de vrouwen wier geloofsgevoelen zegt dat het een-zijn van man en vrouw in Christus ook inhoudt gelijkheid in het ambt en die de exclusiviteit het ambt als miskenning van hun vrouw-zijn kunnen ervaren dient er een respectvolle omgang over en weer plaats te vinden. De gelijkwaardigheid van vrouw en man in de Kerk dient niet zonder gevolg te blijven en dat kan alleen als we hier creatief in zijn.
In de brochure Kerk en Ambt pleiten de Dominicanen om geloofsgemeenschappen hun eigen voorgangers te laten kiezen als mogelijke oplossing voor het priestertekort. Dit zouden dan ook vrouwelijke voorgangers kunnen zijn. Zo worden deze geloofsgemeenschappen minder afhankelijk van gewijde (mannelijke) bedienaren. Het is een moedige en creatieve aanzet tot dialoog. Het is daarom niet passend om dit document zonder meer van tafel te schuiven. De grote vraag naar de brochure bewijst dat er blijkbaar ook behoefte is aan een bredere visie op het priesterambt. De bisschoppen zouden er daarom als herders goed aan doen om de dialoog met de brede geloofsgemeenschap aan te gaan. Ook in de verwachting dat de Geest ons hier zal onderrichten en ons zal leiden naar de volle waarheid.
dr. Marieke Haan