Katholiek worden: iets voor u?
Denkt u wel eens na om toe te treden tot de Rooms-Katholieke Kerk? Dit artikel legt u uit, hoe het gaat als iemand katholiek wilt worden en/of meer wil weten hoe over het rooms-katholieke geloof. Wij hopen dat deze informatie nuttig voor u is! Wees welkom!
Het proces waardoor volwassenen worden opgenomen in de Rooms-Katholieke Kerk zijn de zogenaamde initiatieriten. Initiatie is een op weg gaan met God, het leren en ervaren wat geloof voor u persoonlijk kan betekenen. Het is een proces waarin u uitleg zoekt en krijgt over het katholieke geloof, en vooral ook om ervaring op te doen met het geloof-van-alle-dag.
De initiatieriten zijn de handelingen en betekenisvolle rituelen en om toe te treden tot de RK Kerk. De initiatie is van oudsher verbonden aan drie sacramenten: het doopsel, het vormsel en de eerste H. Communie of Eucharistie.
In grote lijnen zijn er drie mogelijkheden:
-
U bent helemaal niet gedoopt, maar u zou dat wel willen. U heeft geen geloofsachtergrond.
-
U bent wel gedoopt, maar in een andere christelijke gemeenschap. U heeft geen katholieke catechese gehad en (meestal) geen vormsel ontvangen en uw eerste H. Communie gedaan.
-
U wilt volledig worden opgenomen in de RK Kerk, maar u praktiseert op dit moment uw geloof bij een andere christelijke denominatie, of u heeft lange tijd uw geloof niet gepraktiseerd.
Trapsgewijs
De katholieke initiatieriten zijn gebaseerd op het principe dat een bekeringsproces geleidelijk en trapsgewijs plaatsvindt. De overgang van de ene trap naar een andere trap wordt door een liturgische viering gemarkeerd, die in aanwezigheid van de parochiegemeenschap wordt gehouden. Elk van de hierboven genoemde categorieën hebben verschillende ervaringen en behoeften. Dus varieert voor elk persoon ook de lengte van de voorbereidingstijd.
Niettemin zijn er bepaalde overeenkomsten tussen alle groepen en hun beleving en die kunnen als volgt worden onderverdeeld:
Nadenken over het geloof
Voordat u ook maar besluit om katholiek te worden, loopt u wellicht met vragen rond. Bijvoorbeeld: Waarom ben ik op deze aarde? Wat is de zin van het bestaan? Wat is geloven eigenlijk? Wie is nou die Jezus? Heeft Hij wel bestaan? Hoe kan ik God ervaren? Hoe zit het met het leed in de wereld?
U bent op zoek naar informatie, u heeft misschien verkennende gesprekken met familie of vrienden, of misschien met mensen uit de kerk. Ook kunt u bijvoorbeeld deelnemen aan een oriënterende geloofscursus (zoals bijvoorbeeld een katholieke Alpha-cursus, of Katholiek geloven… wat en hoe?, of andere lokale initiatieven). Het is aanbevelenswaard om er een keer een bijbel op na te slaan, of een gebedenboek ter hand te nemen.
Aldoende vormt u zich een beeld van het katholieke geloof, zowel vanuit uw hart, als vanuit uw verstand.
Precatechumenaat
De eerste trap is de periode van oriëntatie (of precatechumenaat). Tijdens deze periode geeft u voor het eerst uiting van uw verlangen om katholiek te worden. Met hulp van een parochiegemeenschap kunt u onderzoeken, wat uw relatie tot Christus kan zijn, en hoe u deze relatie door uw opname in een rooms-katholieke gemeenschap kunt verrijken en verdiepen.
Het begin van deze periode wordt niet gemarkeerd door een liturgische viering in de kerk. Deze nadere oriëntatieperiode kan enkele maanden, maar ook enkele jaren duren en eindigt wanneer u als ‘geloofskandidaat’ heeft besloten tot het overgaan tot een volgende stap. De parochiegemeenschap is ook bereid hem te verwelkomen als de kandidaat toch besluit dat hij afziet van verdere catechese.
Het ‘precatechumenaat’ is al met al een periode van nadenken, bezinning en een zoeken naar uw relatie met God, samen met een priester en/of andere mensen uit een parochie.
Catechumenaat
De tweede trap is de catechumenaat, en voor de ongedoopte – die nu catechumenen worden genoemd – zou het niet minder dan een jaar moeten duren.
Diegene die al gedoopt zijn maar nog geen verdere catechese hebben ontvangen, krijgen ook onderricht van dezelfde periode. Voor de gedoopte, die naar een volledige eenheid met de Rooms-katholieke Kerk streven, kan deze periode veel korter zijn.
Het begin van deze trap kan worden gekenmerkt door de viering van de opname tot geloofsleerling, en de viering ter verwelkoming van de nieuwe geloofsleerlingen, hoewel dat in Nederland niet meer zo voorkomt.
Wel is het een periode van verdere catechese. Het is een meer systematische verdieping van het christelijke geloof rondom de belangrijkste peilers: het geloof kennen en belijden (het Credo), het geloof vieren (de sacramenten en de vieringen), het geloof bidden, en het geloof beleven (zoals de morele leer, onderscheid tussen goed en kwaad). Dit gebeurt meestal aan de hand van de Katechismus van de Katholieke Kerk, of in een vergelijkbaar boekwerk (zoals Het geloofsboek van de Belgische Bisschoppen of het boekje Ik geloof van Kerk in Nood).
De catechese van deze periode is geworteld in de Schrift en de prediking. Deze periode eindigt met het uitspreken van de wens van de catechumenen en kandidaten om daadwerkelijk de initiatiesacramenten te ontvangen.
Sacramenten ontvangen
Als u zover bent, dat u de initiatiesacramenten (doop, vormsel en Eucharistie) wilt ontvangen, volgende voorbereidingen hierop. Klikt u door, als u meer wilt weten over de afzonderlijke sacramenten.
De sacramenten worden, samen met de geloofsgemeenschap, familie en vrienden, als een feest gevierd. Het doopsel vindt bij voorkeur plaats tijdens het Paasfeest.
Mystagogie
De volgende periode is de catechese na het doopsel ofwel mystagogie. Tijdens deze periode ervaart u als pas gedoopte of toegetreden katholiek wat dit betekent, bijvoorbeeld door deelname (samen met de gelovige gemeenschap) aan de H. Mis op zondag en/of door toereikende catechese in uw parochie.
Deze periode duurt officieel de hele Paastijd en kan gevierd worden tot en met Pinksteren. Maar mystagogie is eigenlijk ook een levenslang proces van ons allemaal, waarbij wij steeds betrokken moeten blijven en onszelf van dag tot dag opnieuw moeten onderzoeken of we christelijk leven of niet.
Het is belangrijk om op te merken dat het voor diegenen die tot de bovenvermelde derde groep behoren, niet altijd noodzakelijk is om aan het gehele proces deel te nemen. Vooral, als u al als belijdend christen leefden in een andere kerkgenootschap, kan het zijn dat u niet zo veel catechese meer nodig heeft. Na een korte periode van catechese kunt u al worden verwelkomd in de katholieke kerk. Het is dan niet noodzakelijk om het ‘volle’ programma van het catechumenaat mee te maken.
Ja, ik ben geïnteresseerd. Wat is mijn eerste stap?
Neem contact op met de dichtstbijzijnde Rooms-Katholieke parochie. Adressen vindt u op www.rkadres.nl. De katholieke priester zal met u de specifieke stappen welke voor uw initiatieproces nodig zijn binnen de parochie bespreken. U moet weten, dat 1,2 miljard Rooms-Katholieke gelovigen met u zijn tijdens uw ‘reis’. De beste wensen!
In geval van het doopsel en ander initiatiesacramenten voor kinderen in de basisschoolleeftijd kunt u zich het beste tot een priester van de dichtbijzijnde parochie wenden. Algemene informatie over de doop vindt u op deze pagina’s.
Meer informatie? U kunt ook altijd contact met ons opnemen.
